نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

• محمدرضا میرزایی ¹
• عبدالرضا اصغری ²
• محمدباقر گرایلی ³

¹ دانشجو دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی جامعه المصطفی العالمیه-خراسان

² استاد یار گروه حقوق، دانشگاه علوم اسلامی رضوی مشهد، ایران.

³ استاد یار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم اسلامی رضوی - ایران - خراسان رضوی – مشهد

چکیده

بدون شک پیشرفت‌ علوم و فناوری‌های نوین، موجب رشد و توسعه در ابعاد مختلف زندگی بشر، از جمله در نظامهای حقوقی شده است؛ اما نظام‌های قضایی ایران و افغانستان در پذیرش ادلۀ نوین به عنوان ابزار مستقل برای اثبات جرم، با چالش‌های جدی روبرو هستند. پژوهش حاضر که با رویکرد تطبیقی - تحلیلی، به بررسی چالش‌های قانونی و قضایی پذیرش ادلۀ نوین در حقوق کیفری دو کشور می‌پردازد، در پی پاسخ به این پرسش اصلی است که مهم‌ترین چالش‌های قانونی و قضایی ادلۀ نوین در دو کشور کدام‌اند؟ لذا در صددیم تا عواملی که مانع از ارتقاء جایگاه این ادله به یک دلیل مستقل شده و آنها را درسطح امارات قضایی تنزل داده، مورد بررسی قرار دهیم. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که مواردی همچون: فقدان چارچوب جامع قانونی، ضعف مقررات در استفاده از ادله نوین، تعارض قواعد فقهی سنتی با یافته‌های علمی، ضعف زیرساخت‌های فنی در هر دو کشور، عدم وجود رویه قضایی منسجم و الزام آور و... وجود دارد. در عین حال، تفاوت‌های کلیدی در مبانی فقهی آن‌ها، مانند قواعد فقه امامیه در ایران و فقه حنفی در افغانستان، بر اعتبار ادلۀ نوین تأثیر مستقیم دارد. در نهایت، این پژوهش نتیجه می‌گیرد که با وجود اعتقاد بعضی از حقوقدانان در پذیرش ادله نوین به عنوان ادله اثبات جرم، به جهت ظرفیت بالای آن درافزایش دقت، کاهش خطاهای قضایی و مقابله با جرایم نوپدید؛ اما نظام‌های کیفری ایران و افغانستان به دلیل مجموعۀ درهم‌تنیده‌ای از موانع قانونی و قضایی، هنوز نتوانسته‌اند چارچوبی کارآمد و منسجم برای پذیرش کامل این ادله ایجاد کنند. لذا برای بهره‌برداری کامل از ظرفیت ادلۀ نوین در جهت تحقق عدالت کیفری، بازنگری در قوانین شکلی، تدوین معیارهای اعتبارسنجی و آموزش تخصصی قضات، امری ضروری به نظر می‌رسد.

کلیدواژه‌ها

• ادلۀ نوین
• اثبات جرم
• حقوق کیفری ایران
• حقوق کیفری افغانستان
• چالش‌های قانونی و قضایی

موضوعات

• حقوق جزا

عنوان مقاله [English]

A comparative study of the challenges of new evidence to prove a crime in the criminal laws of Iran and Afghanistan

نویسندگان [English]

• mohammad reza mirzaee ¹
• Abdolreza Asghari ²
• Muhammad Baqer Gerayeli ³

¹ PhD student in Criminal Law and Criminology at Al-Mustafa Al-Alamiyah Society-Khorasan

² Assistant Professor, Department of Law, Razavi University of Islamic Sciences, Mashhad, Iran

³ Assistant Professor and Faculty Member, Razavi University of Islamic Sciences - Iran - Razavi Khorasan - Mashhad

چکیده [English]

The advancement of new technologies has led to development in various dimensions of human life, including legal systems; however, the judicial systems of Iran and Afghanistan face serious challenges in accepting new evidence as an independent means of proving a crime. The present study, which uses a comparative-analytical method to examine the legal and judicial challenges of new evidence in the laws of the two countries, seeks to answer the question of what are the most important legal and judicial obstacles to accepting new evidence in the two countries?Therefore, we seek to examine the factors that prevent the promotion of the status of this evidence to an independent reason and degrade it in the level of judicial authority.The findings of this study show that obstacles such as insufficient clarification in laws, weak technical infrastructure, and lack of specialized training for judges exist in both countries.Also, keydifferences in their jurisprudential foundations, such as the rules of Imamiyya jurisprudence in Iran and Hanafi jurisprudence in Afghanistan, have a direct impact on the validity of modern evidence.Therefore, tofully exploit the potential of modern evidence to achieve criminal justice,it seems necessary to review formal laws, develop validation criteria, and provide specialized training for judges

کلیدواژه‌ها [English]

• New evidence
• proof of crime
• Iranian criminal law
• Afghan criminal law
• legal and judicial challenges