نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

• فاطمه طلوعی ¹
• آزاده صادقی ²

¹ کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.

² استادیار، گروه حقوق کیفری و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

چکیده

هدف: هدف ­اصلی ­پژوهش، تحلیل رویکرد ترمیمی قانونگذار در لایحه­پلیس ­ویژه ­اطفال­ و نوجوانان از منظر سیاست‌های عدالت ­ترمیمی است؛ تا از این­رهگذر، دانش­ مفیدی برای تقویت­ کارآمدی ­فرآیندهای ترمیمی درجریان تصویب قانونی این­لایحه در مجلس­شورای ­اسلامی، به­دست­آید. روش: روش­تحقیق پژوهش از نوع تحلیلی-توصیفی است که با مطالعه موردی ­لایحه پلیس ویژه اطفال­ نوجوانان مصوب 1400و نیز تطبیق­آن با قوانین و سیاست‌های ­عدالت ­ترمیمی اتخاذشده توسط کشورهای پیشرو و باسابقه در نهادینه‌سازی‌ فرآیندهای ‌ترمیمی، به­ تحلیل مهم­ترین سیاست­های ترمیمی اتخاذشده لایحه پرداخته است. یافته‌ها: پژوهش­حاضر با مطالعه موردی لایحه مزبور دریافته است که ابهام در اتخاذ سیاست تعدد فرآیندهای‌ترمیمی ناظر بر بزهکاری اطفال­ و نوجوانان توسط قانونگذار به­دنبال توسعه­ مفهومی و تخصیص­ فرآیند میانجیگری برای حمایت ­بیشتر از اطفال ­و نوجوان رقم­خورده ‌است. همچنین به­سبب­ تغییر الگوی­ تطبیقی از گزینش ­پلیس به‌عنوان برگزارکننده ­عمده ­فرآیندها به محدودنمودن نقش ­آن در ارجاع‌دهندگی،رویکرد قانونگذار را به­عنوان ابتکاری­ نو پذیرفته هرچندکه بر عدم‌ پیش‌بینی سازوکارهای مقابله­ با پیامدهای­ناگوار در برگزاری ‌فرآیندهای ‌ترمیمی تحت‌ رهبری ­پلیس، تاکید داشته­است. همچنین در وارسی سیاست­های ­حاکم­ بر نظام­ ارجاع، چالش­هایی­نظیر تضاد­­ رویکرد قانونگذار در پذیرش اصل‌ رضایت‌طرفین، عدم‌وجود نظام نظارتی بر میزان ارجاع مقامات­قضایی و نیز امکان به‌وجودآمدن چالش‌های اجرایی درمرحله تحقیقات ­مقدماتی را شناسایی­نموده ­است. درنهایت نیز سیاست­های ترمیمی پیشگامانه ایران ضمن درنظرگرفتن چالش­های­آتی­آن برجسته شده­اند. نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که برای بهره‌برداری­کامل و اثربخش از عدالت‌ترمیمی، لایحه، نیازمند بازنگری‌های­اساسی می‌باشد؛ ازجمله تعیین معیارهای­روشن برای انتخاب نوع فرآیندها، آموزش­تخصصی برگزارکنندگان و مقامات ارجاع­دهنده، تقویت­ فرهنگ­ترمیمی در سازمان‌های‌کیفری، یکپارچه‌سازی­ رویکرد قانونگذار در پذیرش اصل‌ رضایت­ طرفین در امر ارجاع، تضمین نظارت­بر نظام­ حاکم­بر ارجاع و اتخاذ­ سازوکارهای­متناسب درخصوص جرایم ­جدی ­وخشن.

کلیدواژه‌ها

• سیاست‌های عدالت‌ترمیمی‌
• لایحه پلیس ویژه اطفال و نوجوانان
• میانجیگری
• نشست خانوادگی
• نهادینه‌سازی

موضوعات

• حقوق جزا

عنوان مقاله [English]

The Future of Institutionalizing Restorative Processes for Children and Adolescent Delinquency in Iran: A Case Study of the Special Police for Children and Adolescents Bill

نویسندگان [English]

• Fatemeh Tolouee ¹
• Azade Sadeghi ²

¹ Faculty of Law and Political Sciences of Mazandaran University - Babolsar - Iran

² Faculty of Law & Political Science, University of Mazandaran. Mazandaran, Iran

چکیده [English]

Objective:The Research goal is to analyze of legislator’s restorative approach intheSpecial Police for Children &Adolescents(SPCA)Bill from perspective of Restorative Justice(RJ)policies,aiming to derive insights that enhance the effectiveness of restorative processes during thebill’s approval inthe Islamic Parliament of IRI.Method:The research employs descriptive-analytical methodology,case studying theSPCA Bill and comparing it with RJ policies implemented by leading nations.This approach aims to identify themost prominent restorative policies implemented bythebill.Results:This study finds that ambiguity in applying multiple restorative methods aims to specialization mediation for supporting youth.Given the changing role of police inthe adaptive model from facilitator to referrer,thebill's assignment of major agency to police in facilitating restorative processes demonstrates the legislator's thoughtful initiative,although it highlights thelack of mechanisms to respond to negative outcomes in police-led restorative processes.Referral challenges include inconsistent acceptance of consent by the parties,lack of oversight of judicial referrals,and potential issues during preliminary investigations.Ultimately,the pioneering distinctions of Iran's restorative policymaking are highlighted while taking future challenges into account.Conclusions:The results indicate that to effectively implement RJ,thebill requires fundamental revisions,including clear criteria for process selection,specialized training for facilitators and referring authorities, strengthening restorative culture in criminal organizations,unifying the legislator’s approach to party consent in referrals,ensuring oversight of referral system,and adopting appropriate mechanisms for violent crimes.

کلیدواژه‌ها [English]

• Institutionalization
• Family Group Conference
• Mediation
• Restorative Justice Policies. The bill of Professional Police for Children and Adolescents